महाराष्ट्राच्या राजकारणात गेल्या काही दिवसांपासून राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्ष पुन्हा एकदा चर्चेच्या केंद्रस्थानी आला आहे. पक्षातील अंतर्गत नाराजी, वरिष्ठ नेत्यांमधील मतभेद आणि बदलत्या राजकीय समीकरणांच्या चर्चांनी वातावरण तापले असतानाच आता दोन महत्त्वाच्या भेटींमुळे राजकीय वर्तुळात नवे तर्क-वितर्क सुरू झाले आहेत. एकीकडे खासदार पार्थ पवार यांनी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांची भेट घेतल्याची चर्चा रंगली असताना, दुसरीकडे शिंदे गटात प्रवेश केलेले माजी खासदार आनंद परांजपे यांनी ज्येष्ठ नेते शरद पवार यांची ‘सिल्व्हर ओक’ येथे भेट घेतल्याने राजकीय चर्चांना आणखी वेग आला आहे.
गेल्या आठवडाभरापासून राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये काही वरिष्ठ नेते नाराज असल्याच्या बातम्या सातत्याने समोर येत आहेत. अनेक माध्यमांतून पक्षातील अंतर्गत अस्वस्थता वाढल्याचे वृत्त प्रसिद्ध झाले. काही नेत्यांनी पक्ष नेतृत्वावर अप्रत्यक्ष नाराजी व्यक्त केल्याच्या चर्चाही रंगल्या. मात्र, या सर्व चर्चांवर राष्ट्रवादीतील काही प्रमुख नेत्यांनी पत्रकार परिषद घेऊन प्रतिक्रिया दिली होती. “पक्षात कोणतीही नाराजी नाही, सर्व काही सुरळीत सुरू आहे,” असे सांगत त्यांनी या बातम्या पूर्णपणे खोट्या असल्याचा दावा केला.
तथापि, पक्षातील विविध हालचाली आणि काही नेत्यांच्या प्रतिक्रिया पाहता परिस्थिती इतकी सरळ नाही, असे राजकीय विश्लेषकांचे मत आहे. “धूर उठतो म्हणजे कुठेतरी आग असते,” या म्हणीप्रमाणे राष्ट्रवादीतील घडामोडींमुळे राजकीय निरीक्षकांचे लक्ष या पक्षाकडे लागले आहे. वरिष्ठ नेत्यांमधील संवाद, काही नेत्यांच्या अचानक घडणाऱ्या भेटीगाठी आणि पडद्यामागे सुरू असलेल्या हालचाली यामुळे चर्चांना अधिक खतपाणी मिळत आहे.
या पार्श्वभूमीवर शनिवारी रात्री उशिरा खासदार पार्थ पवार यांनी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांची भेट घेतल्याची माहिती सूत्रांकडून समोर आली. रात्री सुमारे दहा वाजण्याच्या सुमारास मुंबईतील ‘वर्षा’ निवासस्थानी ही भेट झाल्याचे सांगितले जात आहे. विशेष म्हणजे, पार्थ पवार हे एकटेच मुख्यमंत्री भेटीसाठी गेल्याची माहितीही समोर आली आहे. या भेटीमागचे नेमके कारण अद्याप स्पष्ट झालेले नसले, तरी राष्ट्रवादीतील सध्याच्या परिस्थितीच्या पार्श्वभूमीवर या भेटीचे राजकीय महत्त्व वाढले आहे.
राजकीय वर्तुळात या भेटीवरून विविध तर्क लावले जात आहेत. काहींच्या मते, ही केवळ शिष्टाचार भेट असू शकते, तर काहींच्या मते बदलत्या राजकीय समीकरणांच्या दृष्टीने या भेटीकडे पाहिले जात आहे. विशेषतः राष्ट्रवादीतील अंतर्गत धुसफुशीच्या चर्चा सुरू असताना पार्थ पवार आणि मुख्यमंत्री फडणवीस यांच्यातील संवादामुळे अनेक प्रश्न उपस्थित होत आहेत.
याचदरम्यान आज आणखी एक महत्त्वाची राजकीय घटना घडली. शिवसेनेच्या शिंदे गटात प्रवेश केलेले माजी खासदार आनंद परांजपे यांनी ज्येष्ठ नेते शरद पवार यांची ‘सिल्व्हर ओक’ येथे भेट घेतली. या भेटीचे कारण अद्याप अधिकृतपणे समोर आले नसले, तरी राष्ट्रवादीतील घडामोडींच्या पार्श्वभूमीवर या भेटीकडे विशेष लक्ष दिले जात आहे. आनंद परांजपे यांनी पूर्वी राष्ट्रवादीशी जवळीक ठेवली होती आणि आता त्यांनी थेट शरद पवारांची भेट घेतल्याने अनेक तर्क-वितर्कांना उधाण आले आहे.
राजकीय तज्ज्ञांच्या मते, अशा भेटी कधी केवळ वैयक्तिक किंवा शिष्टाचारापुरत्या मर्यादित असतात, तर काहीवेळा त्यामागे मोठी राजकीय रणनीतीही असू शकते. त्यामुळे आनंद परांजपे आणि शरद पवार यांच्यात नेमकी कोणत्या विषयावर चर्चा झाली, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
दरम्यान, राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये खरोखरच नाराजी आहे का, काही नेते पक्षात स्वतःचे स्वतंत्र राजकीय अस्तित्व निर्माण करण्याच्या तयारीत आहेत का, किंवा काही नेत्यांना पक्षात डावलले जात आहे का, अशा अनेक चर्चांना उधाण आले आहे. पक्षातील काही मोठ्या चेहऱ्यांमध्ये मतभेद असल्याचे बोलले जात असले, तरी अद्याप कोणत्याही नेत्याने उघडपणे भूमिका घेतलेली नाही.
येत्या काही दिवसांत राष्ट्रवादीतील घडामोडी अधिक स्पष्ट होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. काही नेते वेगळी भूमिका घेतील का, पक्षात नवीन समीकरणे तयार होतील का, की सर्व काही केवळ चर्चांपुरतेच मर्यादित राहील, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
दुसरीकडे, या संपूर्ण परिस्थितीत भाजपची भूमिका काय असेल, याकडेही राजकीय वर्तुळाचे लक्ष लागले आहे. राज्यातील बदलत्या राजकीय समीकरणांमध्ये राष्ट्रवादीतील प्रत्येक हालचाल महत्त्वाची मानली जात असल्याने पुढील काही दिवस महाराष्ट्राच्या राजकारणासाठी निर्णायक ठरू शकतात. सध्या मात्र आनंद परांजपे यांची शरद पवारांशी झालेली भेट आणि पार्थ पवार यांच्या वर्षा निवासस्थानी झालेल्या भेटीमुळे राजकीय चर्चांना चांगलाच वेग मिळाला आहे.
