सांगोला प्रतिनिधी: महाराष्ट्रातील अनेक भागांमध्ये यंदाच्या पावसाने जोरदार हजेरी लावून नद्या-नाले दुथडी भरून वाहत असताना सांगोला तालुक्यावर मात्र दुष्काळाचे सावट कायम आहे. तालुक्यात अपेक्षित पर्जन्यमान न झाल्याने नद्या, नाले, तलाव आणि बंधारे कोरडे पडले असून शेतकऱ्यांवर मोठे संकट ओढवले आहे. या पार्श्वभूमीवर माजी आमदार शहाजीबापू पाटील यांनी जलसंपदा मंत्री राधाकृष्ण विखे पाटील यांची भेट घेऊन तालुक्यासाठी तातडीने पाणी उपलब्ध करून देण्याची मागणी केली. या मागणीची गंभीर दखल घेत जलसंपदा मंत्र्यांनी संबंधित अधिकाऱ्यांना त्वरित कार्यवाहीचे आदेश दिल्याची माहिती शहाजीबापू पाटील यांनी दिली.
सध्या राज्यातील अनेक भागांमध्ये मुसळधार पाऊस सुरू असून धरणांमध्ये मोठ्या प्रमाणात पाण्याची आवक होत आहे. काही ठिकाणी पुराची परिस्थिती निर्माण झाली असून अतिरिक्त पाणी नदीपात्रातून पुढे सोडले जात आहे. मात्र सांगोला तालुक्यात पावसाने पाठ फिरवल्यामुळे शेती, पिण्याचे पाणी आणि जनावरांच्या चाऱ्याचा प्रश्न गंभीर बनला आहे.
पावसाच्या आशेवर अनेक शेतकऱ्यांनी खरीप हंगामातील पेरण्या पूर्ण केल्या आहेत. मात्र त्यानंतर समाधानकारक पाऊस न झाल्याने उगवलेली पिके करपू लागली आहेत. सोयाबीन, बाजरी, मका, तूर यांसह विविध पिकांच्या वाढीवर परिणाम होत असून शेतकऱ्यांची आर्थिक चिंता वाढत आहे. भूगर्भातील पाण्याची पातळी मोठ्या प्रमाणात खालावल्याने विहिरी आणि बोअरवेलमध्येही पाण्याचा तुटवडा जाणवत आहे.
तालुक्यातील माण नदी आणि कोरडा नदीवरील बहुतांश बंधारे कोरडे पडले आहेत. तसेच बुद्धेहाळ तलाव, चिंचोली तलाव आणि इतर पाझर तलावांमध्येही पाण्याचा साठा अत्यल्प असल्याने ग्रामीण भागातील नागरिकांसह पशुधनालाही पाण्याच्या टंचाईचा सामना करावा लागत आहे. ही परिस्थिती लक्षात घेऊन पुरातून वाहून जाणारे अतिरिक्त पाणी तालुक्याकडे वळविण्याची मागणी करण्यात आली.
माजी आमदार शहाजीबापू पाटील यांनी जलसंपदा मंत्री राधाकृष्ण विखे पाटील यांची भेट घेऊन टेंभू सिंचन योजनेतून माण नदीवरील सर्व बंधारे, बुद्धेहाळ तलाव, चिंचोली तलाव तसेच इतर पाझर तलाव भरून देण्यात यावेत, अशी मागणी केली. तसेच म्हैसाळ सिंचन योजनेतून कोरडा नदीवरील सर्व बंधाऱ्यांमध्येही पाणी सोडण्याची विनंती त्यांनी केली.
या निवेदनात सांगोला तालुक्यातील दुष्काळजन्य परिस्थितीची सविस्तर माहिती देण्यात आली. पावसाअभावी शेती संकटात सापडली असून भविष्यात पिण्याच्या पाण्याचाही प्रश्न गंभीर होण्याची शक्यता असल्याचे त्यांनी निदर्शनास आणून दिले. त्यामुळे अतिरिक्त पाण्याचा योग्य नियोजनातून उपयोग करून सांगोला तालुक्याला दिलासा देण्याची गरज असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
जलसंपदा मंत्री राधाकृष्ण विखे पाटील यांनी या मागणीची सकारात्मक दखल घेत कृष्णा खोरे विकास महामंडळाचे कार्यकारी संचालक धुमाळ तसेच मुख्य अभियंता चोपडे यांना तातडीने आवश्यक कार्यवाही करण्याचे निर्देश दिल्याचे शहाजीबापू पाटील यांनी सांगितले. संबंधित अधिकाऱ्यांनी परिस्थितीचा आढावा घेऊन शक्य तितक्या लवकर पाणी सोडण्याबाबत निर्णय घेण्याचे आदेश देण्यात आल्याचे त्यांनी नमूद केले.
जर टेंभू आणि म्हैसाळ योजनांमधून पाणी उपलब्ध झाले, तर माण आणि कोरडा नदीवरील बंधारे भरतील. त्यामुळे परिसरातील विहिरींची पाणीपातळी वाढण्यास मदत होईल. तसेच तलावांमध्ये पाणीसाठा निर्माण झाल्यामुळे शेतीसाठी आवश्यक ओलावा टिकून राहण्यास मदत होईल. याचा फायदा हजारो शेतकरी आणि ग्रामीण भागातील नागरिकांना होणार असल्याचे मत व्यक्त करण्यात येत आहे.
गेल्या काही वर्षांपासून पावसाचे असमान वितरण होत असल्याने दरवर्षी दुष्काळाची परिस्थिती निर्माण होते. त्यामुळे सिंचनाच्या पर्यायी स्रोतांवर अवलंबून राहण्याची वेळ येते. अशा परिस्थितीत अतिरिक्त पुराचे पाणी दुष्काळग्रस्त भागाकडे वळविण्याची योजना प्रभावीपणे राबविल्यास दीर्घकालीन दिलासा मिळू शकतो, असेही स्थानिक शेतकरी सांगत आहेत.
शेतकरी संघटना आणि ग्रामस्थांनीही या निर्णयाचे स्वागत केले आहे. पाणी वेळेत उपलब्ध झाल्यास खरीप हंगामातील पिकांना नवसंजीवनी मिळेल आणि जनावरांच्या पिण्याच्या पाण्याचाही प्रश्न काही प्रमाणात सुटेल, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे. तसेच पाझर तलाव भरल्यामुळे भूजल पुनर्भरणालाही चालना मिळणार आहे.
यावेळी अक्कलकोटचे आमदार सचिन कल्याणशेट्टी हे देखील उपस्थित होते. त्यांनीही सांगोला तालुक्याच्या पाणीप्रश्नाबाबत सकारात्मक भूमिका घेण्याची गरज अधोरेखित केली. संबंधित विभागाने तातडीने कार्यवाही करून पाणी सोडल्यास दुष्काळाच्या छायेत असलेल्या तालुक्याला मोठा दिलासा मिळेल, असा विश्वास व्यक्त करण्यात आला.
दरम्यान, आता जलसंपदा विभागाच्या पुढील निर्णयाकडे तालुक्यातील शेतकरी आणि नागरिकांचे लक्ष लागले आहे. आदेशानुसार लवकरात लवकर पाणी सोडण्यात आल्यास कोरडे पडलेले बंधारे, तलाव आणि नदीपात्र पुन्हा भरतील आणि तालुक्यातील दुष्काळजन्य परिस्थितीवर काही प्रमाणात मात करण्यास मदत होईल, अशी आशा व्यक्त केली जात आहे.
