पुणे : एकेकाळी ऊस उत्पादक शेतकऱ्यांच्या हक्कासाठी खांद्याला खांदा लावून आंदोलन करणारे आणि महाराष्ट्राच्या ग्रामीण राजकारणात प्रभावी नेतृत्व म्हणून ओळखले जाणारे दोन दिग्गज नेते अनेक वर्षांनंतर पुन्हा एकत्र दिसल्याने राजकीय वर्तुळात चर्चांना उधाण आले आहे. स्वाभिमानी शेतकरी संघटनेचे अध्यक्ष राजू शेट्टी आणि रयत क्रांती संघटनेचे अध्यक्ष आमदार सदाभाऊ खोत यांनी इंदापूर न्यायालय परिसरात अचानक भेट घेत एकत्र चहाचा आस्वाद घेतल्याने अनेकांच्या भुवया उंचावल्या आहेत.
ऊस आंदोलनाच्या काळात शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांवर एकत्र लढा देणारे हे दोन्ही नेते काही वर्षांपूर्वी राजकीयदृष्ट्या वेगळे झाले होते. त्यानंतर दोघांमध्ये अनेक मुद्द्यांवर मतभेद दिसून आले. निवडणुका, आघाड्या, सरकारांबाबतची भूमिका आणि शेतकरी राजकारणाच्या दिशेवरून त्यांच्यातील दुरावा वाढत गेला. त्यामुळे या दोन नेत्यांची सार्वजनिकरित्या एकत्र उपस्थिती ही दुर्मिळ मानली जात होती. मात्र, इंदापूर न्यायालयाच्या आवारात अचानक दोघे एकाच ठिकाणी दिसल्याने कार्यकर्त्यांमध्ये उत्सुकता निर्माण झाली.
मिळालेल्या माहितीनुसार, एका प्रकरणाच्या निमित्ताने दोन्ही नेते इंदापूर न्यायालयात आले होते. यावेळी अचानक त्यांची भेट झाली आणि त्यानंतर काही काळ त्यांनी एकत्र बसून चहावर चर्चा केली. या भेटीत नेमकी कोणत्या विषयांवर चर्चा झाली, याबाबत अधिकृत माहिती समोर आलेली नसली तरी शेतकरी प्रश्न, सध्याची राजकीय परिस्थिती आणि आगामी स्थानिक स्वराज्य संस्था निवडणुकांबाबत चर्चा झाल्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
राजू शेट्टी आणि सदाभाऊ खोत हे दोघेही महाराष्ट्रातील शेतकरी चळवळीतील प्रभावी चेहरे मानले जातात. ऊस दर, शेतकऱ्यांना न्याय, कृषी धोरणे आणि स्वामिनाथन आयोगाच्या शिफारशींसाठी त्यांनी अनेक आंदोलने केली होती. विशेषतः पश्चिम महाराष्ट्रात शेतकरी आंदोलनांना मोठी ताकद मिळवून देण्यात या दोघांची भूमिका महत्त्वाची राहिली आहे. अनेक आंदोलनांमध्ये हे दोघे एकत्र दिसत असत आणि त्यावेळी शेतकऱ्यांमध्ये मोठा उत्साह निर्माण होत असे.
मात्र, कालांतराने राजकीय विचारांमध्ये फरक पडू लागला. सदाभाऊ खोत यांनी सत्ताधारी पक्षांशी जवळीक साधत वेगळी राजकीय वाट निवडली, तर राजू शेट्टी यांनी स्वतंत्र भूमिका घेत शेतकरी प्रश्नांवर सरकारविरोधी भूमिका कायम ठेवली. त्यामुळे दोघांतील संबंध ताणले गेले आणि अनेकदा सार्वजनिक सभांमधून एकमेकांवर अप्रत्यक्ष टीकाही करण्यात आली होती. याच पार्श्वभूमीवर आजची त्यांची भेट विशेष महत्त्वाची मानली जात आहे.
इंदापूर न्यायालय परिसरात दोघे एकत्र बसल्याचे दृश्य पाहून उपस्थित शेतकरी कार्यकर्ते आणि स्थानिक नागरिक आश्चर्यचकित झाले. काही कार्यकर्त्यांनी या भेटीचे फोटो आणि व्हिडीओ सोशल मीडियावर शेअर केल्यानंतर ही चर्चा अधिकच रंगली. “पुन्हा एकदा शेतकरी नेते एकत्र येणार का?”, “नवीन राजकीय समीकरण तयार होणार का?” अशा चर्चाही सोशल मीडियावर सुरू झाल्या आहेत.
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, महाराष्ट्रात सध्या बदलत्या राजकीय समीकरणांच्या पार्श्वभूमीवर अनेक नेते नव्याने संबंध प्रस्थापित करताना दिसत आहेत. आगामी निवडणुकांच्या दृष्टीने शेतकरी संघटनांची भूमिका महत्त्वाची ठरू शकते. अशा वेळी राजू शेट्टी आणि सदाभाऊ खोत यांची भेट केवळ योगायोग मानायची की त्यामागे काही मोठे राजकीय संकेत आहेत, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
दरम्यान, या भेटीबाबत दोन्ही नेत्यांकडून कोणतीही अधिकृत प्रतिक्रिया देण्यात आलेली नाही. मात्र, दोघे अनेक वर्षांनंतर एका टेबलवर बसून निवांत गप्पा मारताना दिसल्याने कार्यकर्त्यांमध्ये सकारात्मक चर्चा सुरू झाली आहे. अनेक शेतकरी समर्थकांनी “मतभेद विसरून शेतकऱ्यांच्या हितासाठी पुन्हा एकत्र या” अशी अपेक्षाही व्यक्त केली आहे.
राजकीयदृष्ट्या वेगळे मार्ग स्वीकारल्यानंतर अनेक वर्षे एकमेकांपासून दूर राहिलेले राजू शेट्टी आणि सदाभाऊ खोत पुन्हा सार्वजनिकरित्या एकत्र दिसल्याने महाराष्ट्राच्या राजकारणात नव्या चर्चांना उधाण आले आहे. ही भेट केवळ औपचारिक होती की भविष्यातील नव्या समीकरणांची नांदी, हे येणाऱ्या काळात स्पष्ट होणार आहे.
About the Author
