महाराष्ट्राच्या राजकारणात सध्या अभिजीत दीपके यांच्या आंदोलनाची चर्चा सुरू आहे. विद्यार्थ्यांच्या प्रश्नांवरून केलेल्या आंदोलनामुळेअभिजीत दीपके हे राजकीय वर्तुळात चर्चेत आले असून, केंद्रीय सामाजिक न्याय राज्यमंत्री रामदास आठवले यांनी त्यांच्या भूमिकेचे पुन्हा एकदा कौतुक केले आहे. काही दिवसांपूर्वी आठवले यांनी दीपके यांना रिपब्लिकन पक्षात सहभागी होण्याची थेट ऑफर दिली होती. मात्र, दीपके यांनी ही ऑफर नाकारली होती. त्यानंतर आता आठवले यांनी सार्वजनिकरित्या त्यांच्या आंदोलनाचे कौतुक केल्याने या प्रकरणाला पुन्हा राजकीय चर्चा सुरू आहे.
अभिजीत दीपके अभ्यासू आणि तरुण व्यक्ती
मीडियाशी संवाद साधताना रामदास आठवले यांनी अभिजीत दीपके यांच्या आंदोलनाबाबत सकारात्मक भूमिका मांडली. दीपके हे अभ्यासू, तरुण आणि सोशल मीडियावर सक्रिय असलेले व्यक्तिमत्त्व असल्याचे आठवले यांनी म्हटले. त्यांनी विद्यार्थ्यांच्या प्रश्नांवर योग्य मुद्दा उपस्थित करत आंदोलन केले आणि त्या आंदोलनाला काही प्रमाणात यश मिळाल्याचा दावाही आठवले यांनी केला.
आठवले यांच्या म्हणण्यानुसार, दीपके यांनी उपस्थित केलेल्या मागण्यांची सरकारने दखल घेतली. विद्यार्थ्यांवर कारवाई करू नये, तसेच आत्महत्या केलेल्या विद्यार्थ्यांच्या कुटुंबीयांना मदत मिळावी, अशा मागण्यांचा त्यांनी उल्लेख केला. या संदर्भात सरकारकडून सकारात्मक पावले उचलण्यात आल्याचा दावा आठवले यांनी केला.
पक्षप्रवेशाची ऑफर आणि दीपकेंचा नकार
अभिजीत दीपके यांना रामदास आठवले यांनी यापूर्वी आपल्या रिपब्लिकन पक्षात सहभागी होण्याची ऑफर दिली होती. मात्र, दीपके यांनी ती ऑफर स्वीकारली नाही. त्यांनी आठवले यांच्या ऑफरवर प्रश्न उपस्थित करत आपली स्वतंत्र भूमिका स्पष्ट केली होती.
दीपके यांनी यापूर्वी केलेल्या वक्तव्यामुळे या प्रकरणाला राजकीय वळण मिळाले होते. आता आठवले यांनी पुन्हा दीपके यांच्या आंदोलनाचे कौतुक केल्याने दोघांमधील राजकीय संवादाबाबत चर्चा सुरू झाली आहे. दीपके भविष्यात सामाजिक प्रश्नांवरच आपले आंदोलन केंद्रित ठेवणार की राजकीय क्षेत्रात प्रवेश करणार, याकडेही लक्ष लागले आहे.
पेपर लीकच्या मुद्द्यावर आठवले आक्रमक
यावेळी रामदास आठवले यांनी देशातील पेपर लीकच्या घटनांवरही चिंता व्यक्त केली. पेपर लीकमुळे विद्यार्थ्यांच्या भवितव्यावर गंभीर परिणाम होतो. मेहनत करून परीक्षा देणाऱ्या विद्यार्थ्यांवर अन्याय होतो आणि शिक्षण व्यवस्थेवरील विश्वासही कमी होऊ शकतो, असे आठवले यांनी सांगितले.
NEET पेपर लीक प्रकरणाचा उल्लेख करताना महाराष्ट्रातील काही व्यक्तींचा संबंध असल्याचा दावा त्यांनी केला. संबंधित प्रकरणांमध्ये कारवाई झाल्याचेही त्यांनी सांगितले. पेपर लीकसारख्या प्रकारांना आळा घालण्यासाठी केंद्र सरकारने कठोर कायदेशीर तरतुदी केल्याचे आठवले म्हणाले.
विद्यार्थ्यांच्या मेहनतीशी आणि त्यांच्या भवितव्याशी कोणत्याही प्रकारे खेळ होऊ नये, यासाठी परीक्षा प्रक्रियेत पारदर्शकता आणि कडक देखरेख आवश्यक असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
विद्यार्थ्यांच्या जीवाशी खेळणे चुकीचे
पेपर लीक, भ्रष्टाचार किंवा ब्लॅकमेलिंगसारख्या प्रकारांमुळे विद्यार्थ्यांना मानसिक आणि आर्थिक त्रास सहन करावा लागतो. विद्यार्थ्यांच्या भवितव्याशी खेळणे कोणत्याही परिस्थितीत योग्य नाही, अशी भूमिका आठवले यांनी मांडली.
परीक्षा व्यवस्था अधिक सुरक्षित आणि पारदर्शक करण्यासाठी सरकारने कठोर पावले उचलण्याची गरज असल्याचेही त्यांनी सांगितले. भविष्यात अशा घटना टाळण्यासाठी प्रशासन आणि संबंधित यंत्रणांनी अधिक जबाबदारीने काम करावे, अशी अपेक्षाही त्यांनी व्यक्त केली.
मराठा आरक्षणाच्या मुद्द्यावरही भाष्य
रामदास आठवले यांनी यावेळी मराठा आरक्षणाच्या प्रश्नावरही आपली भूमिका स्पष्ट केली. मराठा समाजाला आरक्षण मिळावे, अशी मागणी आपण यापूर्वीही केल्याचे त्यांनी सांगितले.
मराठा समाजातील सर्वच कुटुंबे आर्थिकदृष्ट्या सक्षम नसतात. काही कुटुंबांकडे जमीन असली तरी मुलांच्या उच्च शिक्षणाचा, वैद्यकीय शिक्षणाचा किंवा इतर व्यावसायिक अभ्यासक्रमांचा खर्च करणे अनेकांना कठीण जाते, असे आठवले यांनी नमूद केले.
याच पार्श्वभूमीवर आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल मराठा कुटुंबांना आरक्षणाचा लाभ मिळावा, अशी भूमिका त्यांनी यापूर्वी मांडल्याचे सांगितले.
मनोज जरांगेंशी माझे संबंध चांगले
मराठा आरक्षण आंदोलनाचे नेते मनोज जरांगे पाटील यांच्याबाबतही आठवले यांनी भाष्य केले. जरांगे पाटील यांच्याशी आपले संबंध चांगले असल्याचे त्यांनी सांगितले.
मराठा आरक्षणाचा प्रश्न सातत्याने चर्चेत ठेवण्यात जरांगे यांच्या आंदोलनाची भूमिका महत्त्वाची राहिली आहे. मोठ्या संख्येने नागरिकांना आंदोलनात सहभागी करून घेणे, मोर्चे आणि उपोषणाच्या माध्यमातून सरकारवर दबाव निर्माण करणे, यामुळे हा प्रश्न महाराष्ट्राच्या राजकीय चर्चेच्या केंद्रस्थानी राहिला आहे, असे आठवले यांनी म्हटले.
कुणबी नोंदी असणाऱ्यांना ओबीसी आरक्षणाचा लाभ
मराठा समाजातील सर्व व्यक्तींना सरसकट ओबीसी आरक्षण देण्याच्या मागणीवर आठवले यांनी सावध भूमिका घेतली. ज्यांच्याकडे कुणबी असल्याच्या अधिकृत नोंदी आहेत, त्यांना विद्यमान नियमांनुसार ओबीसी आरक्षणाचा लाभ मिळायला हवा, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
मात्र, अधिकृत नोंदी नसताना बळजबरीने ओबीसी प्रमाणपत्र देण्याचा प्रयत्न झाल्यास तो निर्णय न्यायालयीन प्रक्रियेत टिकण्याबाबत प्रश्न निर्माण होऊ शकतात, असेही त्यांनी म्हटले.
त्यामुळे मराठा आरक्षणाचा प्रश्न सोडवताना कायदेशीर चौकट, उपलब्ध नोंदी आणि सामाजिक न्याय यांचा समतोल साधण्याची गरज असल्याचे त्यांच्या वक्तव्यातून दिसून येते..
10 टक्के आरक्षणाचा उल्लेख
आठवले यांनी महायुती सरकारच्या काळातील मराठा आरक्षणाशी संबंधित निर्णयांचाही उल्लेख केला. एकनाथ शिंदे मुख्यमंत्री आणि देवेंद्र फडणवीस उपमुख्यमंत्री असताना मराठा समाजाला 10 टक्के आरक्षण देण्याचा निर्णय झाल्याचे त्यांनी सांगितले.
याशिवाय सारथी संस्थेला निधी, विद्यार्थ्यांसाठी वसतिगृहे आणि शिष्यवृत्ती यांसारख्या योजनांचाही त्यांनी उल्लेख केला. मराठा समाजातील विद्यार्थ्यांना शिक्षणाच्या अधिक संधी मिळणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी सांगितले.
दीपकेंची पुढील भूमिका काय?
रामदास आठवले यांनी अभिजीत दीपके यांच्या आंदोलनाचे कौतुक केले असले तरी दीपके यांनी यापूर्वी रिपब्लिकन पक्षात येण्याची ऑफर नाकारली आहे. त्यामुळे आठवले यांच्या ताज्या वक्तव्यानंतर दीपके यांची पुढील भूमिका काय असेल, याबाबत राजकीय वर्तुळात उत्सुकता निर्माण झाली आहे.
दीपके हे स्वतंत्रपणे विद्यार्थी आणि सामाजिक प्रश्नांवर आंदोलन सुरू ठेवणार की भविष्यात सक्रिय राजकारणात प्रवेश करणार, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. मात्र, आठवले यांच्याकडून मिळालेल्या कौतुकामुळे दीपके यांचे नाव पुन्हा एकदा महाराष्ट्राच्या राजकीय चर्चेत आले आहे.
आगामी काळात दीपके कोणती भूमिका घेतात आणि त्यांच्या आंदोलनाला कोणत्या राजकीय किंवा सामाजिक शक्तींचा पाठिंबा मिळतो, याकडे राज्यातील राजकीय वर्तुळाचे लक्ष राहणार आहे.
