भारतातील ऑनलाइन फूड डिलिव्हरी क्षेत्रात लवकरच मोठी स्पर्धा पाहायला मिळण्याची शक्यता आहे. ई-कॉमर्स क्षेत्रातील दिग्गज कंपनी फ्लिपकार्ट आता फूड डिलिव्हरी व्यवसायात प्रवेश करण्याची तयारी करत आहे. वॉलमार्टच्या मालकीची फ्लिपकार्ट सुरुवातीच्या टप्प्यात बंगळुरूमध्ये आपली फूड डिलिव्हरी सेवा सुरू करण्याच्या तयारीत असून, ही सेवा 15 ऑगस्ट पासून सुरू होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. यासाठी कंपनीने रेस्टॉरंट पार्टनर्सना आपल्या प्लॅटफॉर्मशी जोडण्याची प्रक्रियाही सुरू केल्याची माहिती समोर आली आहे.
सध्या भारताच्या ऑनलाइन फूड डिलिव्हरी बाजारात झोमॅटो आणि स्विगी या दोन प्रमुख कंपन्यांचे वर्चस्व आहे. अशा परिस्थितीत फ्लिपकार्टसारख्या मोठ्या ई-कॉमर्स कंपनीने या क्षेत्रात प्रवेश केल्यास बाजारातील स्पर्धा आणखी तीव्र होण्याची शक्यता आहे. विशेष म्हणजे, रेस्टॉरंट्सना आकर्षित करण्यासाठी फ्लिपकार्ट कमी कमिशन आकारण्याची रणनीती अवलंबत असल्याचे सांगितले जात आहे.
फ्लिपकार्ट रेस्टॉरंट पार्टनर्सना जवळपास 10 टक्के कमिशनचा प्रस्ताव देत आहे. सध्याच्या फूड डिलिव्हरी प्लॅटफॉर्मवर आकारल्या जाणाऱ्या कमिशनच्या तुलनेत हा दर कमी असल्याचे सांगितले जात आहे.
विद्यमान फूड डिलिव्हरी प्लॅटफॉर्मवर रेस्टॉरंट्सना साधारण 16 ते 30 टक्क्यांपर्यंत कमिशन द्यावे लागू शकते. त्यामध्ये विविध सेवा, जाहिरात आणि इतर शुल्कांचा समावेश झाल्यास रेस्टॉरंट्सवरील आर्थिक भार वाढू शकतो. त्यामुळे फ्लिपकार्टने सुमारे 10 टक्के कमिशनची ऑफर दिल्यास अनेक रेस्टॉरंट्ससाठी हा पर्याय आकर्षक ठरू शकतो.
कमी कमिशनमुळे रेस्टॉरंट्सचा ऑपरेटिंग खर्च कमी करण्यास मदत होऊ शकते. विशेषतः लहान आणि मध्यम स्वरूपाच्या रेस्टॉरंट्सना याचा फायदा होण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे सुरुवातीच्या टप्प्यात जास्तीत जास्त रेस्टॉरंट्सना आपल्या प्लॅटफॉर्मवर आणण्यावर फ्लिपकार्टचा भर असल्याचे दिसत आहे.
फ्लिपकार्ट आपल्या फूड डिलिव्हरी सेवेची सुरुवात सर्वप्रथम बंगळुरू शहरातून करण्याची तयारी करत असल्याची माहिती आहे. कंपनीचे मुख्यालयही बंगळुरूमध्ये असल्यामुळे नवीन सेवेच्या चाचणीसाठी हे शहर महत्त्वाचे ठरू शकते.
बंगळुरूमधील प्रतिसाद, ग्राहकांचा वापर, डिलिव्हरी नेटवर्क आणि रेस्टॉरंट पार्टनर्सची संख्या यांचा अभ्यास केल्यानंतर कंपनी इतर प्रमुख शहरांमध्ये सेवेचा विस्तार करण्याचा निर्णय घेऊ शकते.
भारतातील फूड डिलिव्हरी क्षेत्र म्हटले की झोमॅटो आणि स्विगी ही दोन नावे सर्वाधिक चर्चेत असतात. देशातील अनेक शहरांमध्ये या कंपन्यांचे मोठे रेस्टॉरंट नेटवर्क आणि डिलिव्हरी पार्टनर्सचे जाळे आहे. लाखो ग्राहक नियमितपणे या प्लॅटफॉर्मचा वापर करतात.
त्यामुळे फ्लिपकार्टसमोर या बाजारात आपली स्वतंत्र ओळख निर्माण करण्याचे मोठे आव्हान असेल. मात्र, फ्लिपकार्टकडे आधीपासूनच मोठा ग्राहकवर्ग, तंत्रज्ञानाची मजबूत व्यवस्था, डिजिटल पेमेंटचा अनुभव आणि लॉजिस्टिक्स नेटवर्क असल्याने कंपनीला काही बाबतीत त्याचा फायदा मिळू शकतो.
फ्लिपकार्टने कमी कमिशनसोबत ग्राहकांसाठी आकर्षक ऑफर्स, डिस्काउंट, मोफत डिलिव्हरी किंवा लॉयल्टी प्रोग्रामसारख्या सुविधा आणल्यास स्पर्धा आणखी वाढू शकते.
फूड डिलिव्हरी प्लॅटफॉर्मवरील कमिशन हा रेस्टॉरंट व्यवसायासाठी महत्त्वाचा मुद्दा राहिला आहे. जास्त कमिशनमुळे काही रेस्टॉरंट्सना ऑनलाइन ऑर्डरमधून मिळणाऱ्या नफ्यावर परिणाम होतो. अशा परिस्थितीत फ्लिपकार्टचा सुमारे 10 टक्के कमिशनचा प्रस्ताव रेस्टॉरंट मालकांसाठी महत्त्वाचा ठरू शकतो.
उदाहरणार्थ, एखाद्या रेस्टॉरंटची ऑनलाइन ऑर्डरची उलाढाल मोठी असल्यास कमिशनमध्ये काही टक्क्यांची कपात झाली तरी त्याच्या एकूण खर्चात लक्षणीय बचत होऊ शकते. त्यामुळे फ्लिपकार्टच्या या रणनीतीकडे रेस्टॉरंट उद्योगाचे लक्ष लागण्याची शक्यता आहे.
दुसरीकडे, नवीन स्पर्धक बाजारात आल्याने विद्यमान कंपन्यांवरही रेस्टॉरंट पार्टनर्ससाठी अधिक चांगल्या अटी देण्याचा दबाव वाढू शकतो.
फ्लिपकार्टच्या प्रवेशाचा फायदा केवळ रेस्टॉरंट्सनाच नव्हे, तर ग्राहकांनाही होण्याची शक्यता आहे. बाजारात स्पर्धा वाढल्यास कंपन्यांकडून नवीन ग्राहकांना आकर्षित करण्यासाठी विविध ऑफर्स आणि सवलती दिल्या जाऊ शकतात.
डिलिव्हरी फीमध्ये सवलत, निवडक रेस्टॉरंट्सवर डिस्काउंट, कूपन, कॅशबॅक किंवा विशेष सदस्यत्व योजना अशा माध्यमातून ग्राहकांना फायदा मिळू शकतो. अर्थात, फ्लिपकार्ट आपल्या फूड डिलिव्हरी सेवेसाठी नेमकी कोणती किंमत आणि ऑफर रणनीती स्वीकारणार हे सेवा अधिकृतपणे सुरू झाल्यानंतर स्पष्ट होईल.
ई-कॉमर्स क्षेत्रात मजबूत स्थान निर्माण केल्यानंतर फ्लिपकार्टने फूड डिलिव्हरी व्यवसायात मोठ्या प्रमाणावर प्रवेश केला, तर भारतातील ऑनलाइन फूड डिलिव्हरी क्षेत्राचे चित्र बदलू शकते. कमी कमिशनच्या माध्यमातून रेस्टॉरंट्सना आकर्षित करणे ही कंपनीची सुरुवातीची महत्त्वाची रणनीती ठरण्याची चिन्हे आहेत.
आता सर्वांचे लक्ष 15 ऑगस्टच्या आसपास होणाऱ्या बंगळुरू लाँचकडे लागले आहे. फ्लिपकार्टची ही नवी सेवा ग्राहकांना कितपत पसंत पडते, किती रेस्टॉरंट्स कंपनीसोबत जोडली जातात आणि झोमॅटो-स्विगीच्या वर्चस्वाला फ्लिपकार्ट कितपत आव्हान देऊ शकते, हे स्पष्ट होणार आहे.
