मुंबई : पाकिस्तानमध्ये तयार करण्यात आलेल्या आणि भारतात प्रतिबंधित असलेल्या ‘गोरी ब्यूटी क्रीम’ या सौंदर्यप्रसाधनाची अवैध विक्री केल्याप्रकरणी चेंबूर परिसरातील एका सौंदर्यप्रसाधन विक्रेत्यावर पोलिसांनी गुन्हा दाखल केला आहे. या कारवाईमुळे स्थानिक बाजारात अवैध आयात आणि बनावट सौंदर्यप्रसाधनांच्या विक्रीवर पुन्हा एकदा प्रश्नचिन्ह उपस्थित झाले आहे.
मिळालेल्या माहितीनुसार, चेंबूरमधील एका प्रसिद्ध सौंदर्यप्रसाधन दुकानात ही क्रीम मोठ्या प्रमाणात विक्रीसाठी ठेवण्यात आली होती. या उत्पादनावर ‘गोरी ब्यूटी क्रीम’ असे लेबल असून, त्याचा मूळ देश पाकिस्तान असल्याचे तपासात स्पष्ट झाले आहे. भारतात अशा प्रकारच्या काही परदेशी सौंदर्यप्रसाधनांवर नियामक निर्बंध आहेत, कारण त्यामध्ये वापरल्या जाणाऱ्या रासायनिक घटकांबाबत सुरक्षिततेची मानके पूर्ण होत नाहीत.
ही कारवाई अन्न व औषध प्रशासन आणि स्थानिक पोलिसांच्या संयुक्त पथकाने केलेल्या छापेमारीनंतर उघडकीस आली. प्राथमिक तपासणीत संबंधित दुकानात सुमारे शेकडो क्रीमच्या ट्यूब्स साठवलेल्या आढळल्या. काही उत्पादने विकली गेल्याचेही समोर आले आहे.
पोलिसांनी दिलेल्या माहितीनुसार, आरोपी विक्रेता हा ही क्रीम कमी किंमतीत आयात करून स्थानिक बाजारात जास्त दराने विक्री करत होता. ग्राहकांमध्ये ‘त्वचा गोरी करण्याची हमी’ अशा प्रकारच्या जाहिरातींमुळे या उत्पादनाला मागणी होती. मात्र, या उत्पादनात असलेल्या घटकांची कोणतीही अधिकृत तपासणी किंवा भारतीय मानक ब्युरो (BIS) ची मान्यता नव्हती.
या प्रकरणात अन्न व औषध प्रशासनाने औषध व सौंदर्यप्रसाधन कायदा, 1940 अंतर्गत गुन्हा दाखल करण्याची शिफारस केली आहे. या कायद्यानुसार, अनधिकृत किंवा अप्रमाणित सौंदर्यप्रसाधनांची विक्री करणे हा दंडनीय गुन्हा आहे. दोषी आढळल्यास संबंधित व्यक्तीस दंडासह कारावासाची शिक्षाही होऊ शकते.
स्थानिक रहिवाशांनी या कारवाईचे स्वागत केले आहे. परिसरातील काही ग्राहकांनी सांगितले की, या उत्पादनाचा वापर केल्यानंतर त्वचेवर अॅलर्जी, खाज सुटणे आणि रॅशेस यांसारख्या तक्रारी दिसून आल्या होत्या. यामुळे अनेकांनी आरोग्याबाबत चिंता व्यक्त केली होती.
दरम्यान, आरोग्य तज्ज्ञांनी नागरिकांना परदेशी आणि अनधिकृत सौंदर्यप्रसाधनांपासून सावध राहण्याचे आवाहन केले आहे. त्वचेवर थेट परिणाम करणाऱ्या उत्पादनांमध्ये हानिकारक रसायने असण्याची शक्यता जास्त असते, असे त्यांनी स्पष्ट केले आहे. “त्वचेचा रंग बदलण्याच्या नावाखाली विकल्या जाणाऱ्या क्रीम्स अनेकदा दीर्घकालीन नुकसान करतात,” असे त्वचारोग तज्ज्ञांनी सांगितले.
या प्रकरणानंतर मुंबईतील इतर भागांमध्येही सौंदर्यप्रसाधनांच्या दुकानांवर तपासणी मोहिम राबवली जाण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. विशेषतः आयात केलेल्या आणि ऑनलाइन विक्री होणाऱ्या उत्पादनांवर अधिक लक्ष ठेवण्याचे निर्देश संबंधित अधिकाऱ्यांना देण्यात आले आहेत.
पोलिसांनी सांगितले की, या प्रकरणात आणखी काही पुरवठादार किंवा वितरकांचा सहभाग आहे का, याचा तपास सुरू आहे. तसेच, ही क्रीम देशात कशी आली, कोणत्या मार्गाने तिची तस्करी झाली, याबाबतही तपशीलवार चौकशी केली जात आहे.
दरम्यान, या घटनेमुळे स्थानिक बाजारात खळबळ उडाली असून सौंदर्यप्रसाधनांच्या गुणवत्तेबाबत ग्राहकांमध्ये जागरूकता वाढण्याची गरज पुन्हा अधोरेखित झाली आहे. प्रशासनाने नागरिकांना केवळ प्रमाणित आणि मान्यताप्राप्त उत्पादनेच वापरण्याचे आवाहन केले आहे.
ही कारवाई पुढील काही दिवसांत अधिक व्यापक होण्याची शक्यता असून, संबंधित विक्रेत्यांवर कठोर कायदेशीर कारवाई होणार असल्याचे संकेत पोलिसांनी दिले आहेत.
About the Author
