नेपाळमध्ये निर्माण झालेल्या पूरस्थिती आणि नैसर्गिक आपत्तीच्या पार्श्वभूमीवर तेथे अडकलेल्या महाराष्ट्रातील पर्यटकांसाठी दिलासादायक बातमी समोर आली आहे. महाराष्ट्रातील एकूण १९९ पर्यटक सुखरूप असल्याची माहिती समोर आली असून, त्यापैकी १०६ जण भारतात परतले आहेत. उर्वरित पर्यटकांनाही सुरक्षितपणे मायदेशी आणण्यासाठी प्रशासनाकडून प्रयत्न सुरू आहेत. नागरिकांनी घाबरून न जाता अधिकृत यंत्रणांकडून मिळणाऱ्या माहितीवर विश्वास ठेवावा, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
नेपाळमध्ये गेल्या काही दिवसांपासून अतिवृष्टी, पूर आणि त्यातून निर्माण झालेल्या प्रतिकूल परिस्थितीचा मोठा फटका अनेक भागांना बसला आहे. रस्ते, पूल आणि वाहतुकीच्या मार्गांवर परिणाम झाल्याने देशाच्या विविध भागांत गेलेले पर्यटक अडकून पडले. यामध्ये महाराष्ट्रातून पर्यटनासाठी गेलेल्या नागरिकांचाही समावेश आहे. परिस्थिती गंभीर होताच महाराष्ट्र सरकारने नेपाळमधील नागरिकांच्या सुरक्षिततेबाबत माहिती घेण्यास सुरुवात केली.
प्रशासनाकडून मिळालेल्या माहितीनुसार, नेपाळमध्ये असलेल्या महाराष्ट्रातील १९९ पर्यटकांचा ठावठिकाणा निश्चित झाला असून ते सुरक्षित आहेत. यामुळे त्यांच्या कुटुंबीयांना मोठा दिलासा मिळाला आहे. नैसर्गिक आपत्तीच्या बातम्या समोर आल्यानंतर महाराष्ट्रातील अनेक कुटुंबीय चिंतेत होते. आपल्या नातेवाईकांशी संपर्क होत नसल्याने काही कुटुंबीयांकडून प्रशासनाकडे मदतीची मागणी करण्यात आली होती.
मात्र, प्रशासनाच्या समन्वयातून पर्यटकांशी संपर्क साधण्यात येत असून त्यांच्या सुरक्षिततेची माहिती घेतली जात आहे. स्थानिक परिस्थितीनुसार त्यांना सुरक्षित ठिकाणी हलविणे, आवश्यक असल्यास निवास आणि इतर मूलभूत सुविधा उपलब्ध करून देणे, तसेच भारतात परतण्यासाठी आवश्यक मदत करण्याचे काम सुरू आहे.
१०६ पर्यटक मायदेशी परतले
या मदतकार्यादरम्यान १०६ महाराष्ट्रातील पर्यटक भारतात परतल्याची माहिती आहे. त्यामुळे त्यांच्या कुटुंबीयांचा मोठा चिंतेचा भार हलका झाला आहे. उर्वरित पर्यटकांना देखील शक्य तितक्या लवकर सुरक्षितपणे भारतात आणण्यासाठी संबंधित यंत्रणा कार्यरत आहेत.
नेपाळमधील पूरस्थितीमुळे काही ठिकाणी वाहतूक व्यवस्था विस्कळीत झाली आहे. त्यामुळे पर्यटकांना बाहेर काढताना स्थानिक प्रशासन, भारतीय यंत्रणा आणि महाराष्ट्रातील अधिकाऱ्यांमध्ये समन्वय आवश्यक ठरत आहे. उपलब्ध मार्ग आणि परिस्थितीचा आढावा घेऊन पुढील नियोजन केले जात आहे.
कुटुंबीयांसाठी हेल्पलाईन
परदेशात नैसर्गिक आपत्तीच्या परिस्थितीत आपल्या नातेवाईकांशी संपर्क होत नसल्याने कुटुंबीयांमध्ये चिंता निर्माण होणे स्वाभाविक आहे. ही बाब लक्षात घेऊन राज्य आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाकडून हेल्पलाईन क्रमांक जारी करण्यात आला आहे. नेपाळमध्ये अडकलेल्या महाराष्ट्रातील पर्यटकांबाबत माहिती मिळवण्यासाठी किंवा मदतीची आवश्यकता असल्यास नागरिकांनी संबंधित हेल्पलाईनशी संपर्क साधण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
हेल्पलाईनच्या माध्यमातून पर्यटकांची माहिती, त्यांचा ठावठिकाणा आणि सुरक्षिततेशी संबंधित बाबी प्रशासनापर्यंत पोहोचवता येणार आहेत. तसेच आपत्कालीन परिस्थितीत आवश्यक ती मदत मिळवून देण्यासाठी प्रशासनाला यामुळे अधिक प्रभावीपणे काम करता येणार आहे.
अफवांवर विश्वास ठेवू नका
आपत्तीच्या काळात सोशल मीडियावर अनेकदा अपूर्ण किंवा चुकीच्या माहितीचा प्रसार होतो. त्यामुळे पर्यटकांच्या कुटुंबीयांनी सोशल मीडियावरील अप्रमाणित संदेशांवर विश्वास ठेवू नये, असे आवाहन प्रशासनाकडून करण्यात येत आहे. पर्यटकांच्या सुरक्षिततेबाबतची अधिकृत माहिती संबंधित सरकारी यंत्रणांकडूनच घ्यावी.
विशेषतः एखाद्या पर्यटकाचा काही काळ संपर्क होत नसल्यास त्याचा अर्थ तो धोक्यात आहे, असा निष्कर्ष काढू नये. प्रतिकूल हवामान, मोबाईल नेटवर्कची समस्या, वीजपुरवठा खंडित होणे किंवा वाहतूक विस्कळीत होणे यामुळेही संपर्क तुटू शकतो.
बचाव आणि परतीच्या प्रक्रियेला वेग
नेपाळमधील परिस्थिती लक्षात घेता महाराष्ट्र सरकारकडून संबंधित केंद्रीय आणि स्थानिक यंत्रणांशी समन्वय साधला जात आहे. सुरक्षित ठिकाणी असलेल्या पर्यटकांची माहिती संकलित केली जात असून, भारतात परतू इच्छिणाऱ्या नागरिकांसाठी आवश्यक मदत केली जात आहे.
पर्यटकांना सुरक्षितपणे बाहेर काढणे हे सध्या प्रशासनाचे प्रमुख उद्दिष्ट आहे. परिस्थिती सुधारत असताना वाहतूक व्यवस्था पूर्ववत करण्यासाठीही प्रयत्न सुरू आहेत. रस्ते आणि इतर वाहतूक मार्ग उपलब्ध झाल्यानंतर परतीची प्रक्रिया अधिक सुलभ होण्याची शक्यता आहे.
महाराष्ट्र सरकारचे आवाहन
नेपाळमध्ये अडकलेल्या महाराष्ट्रातील नागरिकांनी स्थानिक प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करावे, सुरक्षित ठिकाणी राहावे आणि अनावश्यक प्रवास टाळावा, असे आवाहन करण्यात आले आहे. आपत्कालीन परिस्थितीत स्थानिक बचाव पथकांशी संपर्क साधण्यासोबतच महाराष्ट्राच्या आपत्ती व्यवस्थापन यंत्रणेलाही माहिती देण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
दरम्यान, १९९ पर्यटक सुखरूप असल्याचे स्पष्ट होणे आणि त्यापैकी १०६ जण भारतात परतणे ही मोठी दिलासादायक बाब मानली जात आहे. उर्वरित नागरिकांच्या सुरक्षित परतीसाठी प्रशासनाकडून प्रयत्न सुरू आहेत. पर्यटकांच्या कुटुंबीयांनी संयम बाळगून अधिकृत माहितीची प्रतीक्षा करावी, असे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
