पंढपूर: आषाढी शुद्ध एकादशीचा ऐतिहासिक आणि धार्मिकदृष्ट्या महत्त्वाचा सोहळा मोठ्या उत्साहात पार पडणार असून, या पार्श्वभूमीवर जिल्हा प्रशासनाने यात्रेच्या सर्व तयारीला अंतिम स्वरूप दिले आहे. दरवर्षीप्रमाणे यंदाही लाखो वारकरी, भाविक आणि पर्यटक दाखल होणार असल्याने त्यांच्या सुरक्षिततेसह स्वच्छता, आरोग्य, पिण्याचे पाणी, वाहतूक आणि अन्य मूलभूत सुविधांवर विशेष भर देण्यात आला आहे. प्रशासनाच्या सर्व यंत्रणा समन्वयाने कार्यरत असून वारकऱ्यांना कोणतीही अडचण येऊ नये, यासाठी नियोजनबद्ध उपाययोजना करण्यात आल्या असल्याची माहिती जिल्हाधिकारी एस. कार्तिकेयन यांनी दिली.
आषाढी यात्रेच्या काळात पालखी मार्ग, पालखीतळ, विसावा स्थळे, रिंगण सोहळ्याची ठिकाणे आणि चंद्रभागा नदी परिसरात भाविकांची मोठी गर्दी होते. या सर्व ठिकाणी पिण्याच्या पाण्याची व्यवस्था, आरोग्य सुविधा, आपत्कालीन वैद्यकीय सेवा, सुरक्षा व्यवस्था आणि स्वच्छतेची प्रभावी अंमलबजावणी करण्यासाठी विविध विभागांना स्पष्ट सूचना देण्यात आल्या आहेत. विशेषतः स्वच्छतेला सर्वोच्च प्राधान्य देत संपूर्ण यात्रा परिसरात नियमित साफसफाई आणि कचरा व्यवस्थापनावर भर दिला जात आहे.
जिल्हाधिकारी एस. कार्तिकेयन यांनी यात्रेपूर्व तयारीचा आढावा घेण्यासाठी शहरातील विविध ठिकाणांची प्रत्यक्ष पाहणी केली. वारकरी भाविकांना उपलब्ध करून देण्यात आलेल्या सुविधा दर्जेदार असाव्यात आणि त्यामध्ये कोणतीही त्रुटी राहू नये, यासाठी त्यांनी संबंधित अधिकाऱ्यांना आवश्यक त्या सूचना दिल्या. यात्रेदरम्यान लाखो भाविकांचा ओघ लक्षात घेऊन प्रत्येक सुविधा कार्यक्षम राहील, यावर त्यांनी विशेष भर दिला.
शौचालयांची प्रत्यक्ष तपासणी; स्वच्छतेबाबत कठोर सूचना
पाहणीदरम्यान जिल्हाधिकारी कार्तिकेयन यांनी चंद्रभागा नदीच्या वाळवंट परिसरातील तसेच नदीपात्रालगत उभारण्यात आलेल्या सार्वजनिक शौचालयांची सविस्तर पाहणी केली. अनेक शौचालये त्यांनी स्वतः उघडून स्वच्छता, पाण्याची उपलब्धता आणि देखभालीची स्थिती तपासली. काही ठिकाणी आवश्यक सुधारणा करण्याच्या सूचना देत शौचालयांमध्ये सतत पाण्याची उपलब्धता राखण्याचे आदेश त्यांनी दिले.
याशिवाय शौचालयांच्या स्वच्छतेसाठी पुरेसे मनुष्यबळ उपलब्ध करून देणे, अतिरिक्त स्वच्छता कर्मचाऱ्यांची नेमणूक करणे आणि दिवसातून अनेक वेळा साफसफाई करणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी सांगितले. यात्रेदरम्यान भाविकांच्या वाढत्या संख्येमुळे स्वच्छतेच्या कामात कोणताही हलगर्जीपणा सहन केला जाणार नसल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले.
कचरा व्यवस्थापनावर विशेष भर
शौचालयांकडे जाणाऱ्या मार्गांवर कचरा साचू नये म्हणून आवश्यक ठिकाणी कचकडा टाकण्याचे निर्देश जिल्हाधिकाऱ्यांनी दिले. तसेच चंद्रभागा नदीचे पात्र स्वच्छ ठेवण्यासाठी विशेष उपाययोजना राबविण्यात याव्यात, असे त्यांनी संबंधित विभागांना सांगितले. नदीकाठावर आणि वाळवंट परिसरात अधिक संख्येने कचराकुंड्या उपलब्ध करून देण्याबरोबरच नियमित कचरा संकलन आणि विल्हेवाट व्यवस्थेवरही त्यांनी भर दिला.
भाविकांनीही स्वच्छतेबाबत प्रशासनाला सहकार्य करावे, कचरा इतरत्र न टाकता कचराकुंडीतच टाकावा आणि नदी परिसर प्रदूषित होणार नाही याची काळजी घ्यावी, असे आवाहनही प्रशासनाच्या वतीने करण्यात आले आहे.
होडीचालकांशी संवाद; सुरक्षा नियमांचे पालन अनिवार्य
चंद्रभागा नदी परिसराच्या पाहणीदरम्यान जिल्हाधिकारी एस. कार्तिकेयन यांनी नदीतील होडीचालकांशी संवाद साधून जलवाहतुकीसंदर्भातील सुरक्षेच्या नियमांची माहिती दिली. होडीच्या आसनक्षमतेपेक्षा अधिक प्रवाशांची वाहतूक करू नये, अशी स्पष्ट सूचना त्यांनी दिली. तसेच सूर्योदयापूर्वी आणि सूर्यास्तानंतर कोणत्याही परिस्थितीत जलवाहतूक सुरू ठेवू नये, असे निर्देशही त्यांनी दिले.
जलवाहतुकीदरम्यान प्रत्येक प्रवासी आणि होडीचालकाने लाइफ जॅकेटसह आवश्यक सुरक्षा साधनांचा वापर करणे बंधनकारक असल्याचे त्यांनी सांगितले. प्रशासनाने दिलेल्या सर्व सुरक्षा सूचनांचे काटेकोर पालन केल्यास अपघात टाळता येतील आणि भाविकांचा प्रवास सुरक्षित होईल, असे त्यांनी नमूद केले.
सर्व विभागांचा समन्वय
यात्रेच्या यशस्वी आयोजनासाठी महसूल, पोलीस, आरोग्य, जलसंपदा, सार्वजनिक बांधकाम, नगरपरिषद, आपत्ती व्यवस्थापन आणि इतर संबंधित विभागांमध्ये प्रभावी समन्वय ठेवण्यात आला आहे. प्रत्येक विभागाला त्याच्या जबाबदाऱ्या स्पष्टपणे देण्यात आल्या असून यात्रेच्या कालावधीत अधिकारी आणि कर्मचारी चोवीस तास सज्ज राहणार आहेत.
जिल्हाधिकारी कार्तिकेयन यांनी सर्व अधिकाऱ्यांना प्रत्यक्ष क्षेत्रात उपस्थित राहून कामकाजावर लक्ष ठेवण्याच्या सूचना दिल्या. यात्रेदरम्यान उद्भवणाऱ्या कोणत्याही आपत्कालीन परिस्थितीला तातडीने प्रतिसाद देण्यासाठी स्वतंत्र यंत्रणा कार्यरत ठेवण्यात आली आहे.
अधिकाऱ्यांची उपस्थिती
या पाहणी दौऱ्यावेळी प्रांत अधिकारी सचिन इथापे, कार्यकारी अभियंता अमित निमकर, तहसीलदार सचिन लंगुटे, मुख्याधिकारी महेश रोकडे, जिल्हा नियोजन अधिकारी दिलीप पवार, जिल्हा आपत्ती व्यवस्थापन अधिकारी शक्ती सागर ढोले, जलसंपदा विभागाचे अधिकारी तसेच विविध विभागांचे वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित होते. त्यांनीही संबंधित कामांचा आढावा घेत आवश्यक सूचना दिल्या.
आषाढी एकादशी यात्रेसाठी प्रशासनाने केलेल्या व्यापक नियोजनामुळे यंदाची यात्रा अधिक सुरक्षित, स्वच्छ आणि सुव्यवस्थित पार पडेल, असा विश्वास व्यक्त केला जात आहे. लाखो वारकऱ्यांच्या सेवेसाठी सर्व यंत्रणा सज्ज असून, भाविकांना कोणताही त्रास होऊ नये यासाठी प्रशासनाकडून सर्वतोपरी प्रयत्न सुरू आहेत.
About the Author
