मुंबई: सरकारी रुग्णालयांमधील आरोग्यसेवेबाबत वारंवार प्रश्न उपस्थित होत असताना मुंबईतील सियोन रुग्णालयातील एका धक्कादायक घटनेने पुन्हा एकदा वैद्यकीय व्यवस्थेवर गंभीर प्रश्नचिन्ह निर्माण केले आहे. किरकोळ जखमेवर उपचारासाठी दाखल झालेल्या एका रुग्णाचा पायाचा अंगठा डॉक्टरांनी कापल्याचा आरोप समोर आला असून, या प्रकरणामुळे रुग्ण आणि त्याच्या कुटुंबीयांमध्ये संतापाची लाट उसळली आहे. संबंधित घटनेची चौकशी करण्याची मागणीही आता जोर धरू लागली आहे.
मिळालेल्या माहितीनुसार, संबंधित रुग्णाच्या पायाच्या अंगठ्याला किरकोळ जखम झाली होती. सुरुवातीला स्थानिक डॉक्टरांकडे उपचार घेतल्यानंतर अधिक तपासणी आणि उपचारासाठी त्याला सियोन रुग्णालयात दाखल करण्यात आले. कुटुंबीयांच्या म्हणण्यानुसार, जखम गंभीर नसल्याने औषधोपचार आणि ड्रेसिंगद्वारे ती बरी होईल, अशी त्यांची अपेक्षा होती. मात्र, काही दिवसांच्या उपचारांनंतर डॉक्टरांनी संसर्ग वाढल्याचे कारण देत अंगठा कापण्याचा निर्णय घेतल्याचे सांगितले.
रुग्णाच्या नातेवाईकांनी आरोप केला आहे की, अंगठा कापण्यापूर्वी त्यांना परिस्थितीची सविस्तर माहिती देण्यात आली नाही. तसेच, इतर पर्यायी उपचारपद्धती उपलब्ध होत्या का, याबाबतही कोणतीही स्पष्ट माहिती देण्यात आली नसल्याचा दावा त्यांनी केला आहे. डॉक्टरांनी घाईघाईत निर्णय घेतल्यामुळे रुग्णाला आयुष्यभरासाठी अपंगत्वाचा सामना करावा लागत असल्याची भावना कुटुंबीयांनी व्यक्त केली.
या घटनेनंतर रुग्णालय परिसरात काही काळ तणावाचे वातावरण निर्माण झाले. संतप्त नातेवाईकांनी रुग्णालय प्रशासनाकडे स्पष्टीकरण मागितले असून, संबंधित डॉक्टरांवर कारवाई करण्याची मागणी केली आहे. तसेच, या संपूर्ण प्रकरणाची स्वतंत्र आणि निष्पक्ष चौकशी करण्यात यावी, अशी मागणीही करण्यात आली आहे.
दरम्यान, रुग्णालय प्रशासनाने प्राथमिक स्तरावर या प्रकरणाची दखल घेतल्याचे सांगितले आहे. उपचारादरम्यान सर्व वैद्यकीय नियमांचे पालन करण्यात आले का, तसेच अंगठा कापण्याचा निर्णय कोणत्या वैद्यकीय कारणांवर आधारित होता, याची अंतर्गत चौकशी सुरू करण्यात आल्याची माहिती सूत्रांनी दिली. चौकशी अहवाल आल्यानंतर आवश्यक ती पुढील कारवाई केली जाईल, असेही प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
वैद्यकीय तज्ज्ञांच्या मते, कोणत्याही रुग्णाचा अवयव कापण्याचा निर्णय हा अत्यंत गंभीर स्वरूपाचा असतो. संसर्ग जीवघेणा ठरण्याची शक्यता असल्यास किंवा संबंधित अवयव वाचवणे शक्य नसल्यासच अशा प्रकारचा निर्णय घेतला जातो. मात्र, त्याआधी रुग्ण आणि त्यांच्या कुटुंबीयांना परिस्थितीची सविस्तर माहिती देणे, उपलब्ध पर्याय समजावून सांगणे आणि आवश्यक संमती घेणे ही अत्यंत महत्त्वाची प्रक्रिया मानली जाते.
या घटनेमुळे सरकारी रुग्णालयांमधील संवाद प्रक्रिया, रुग्णांच्या संमतीची पद्धत आणि उपचारातील पारदर्शकता याविषयी पुन्हा एकदा चर्चा सुरू झाली आहे. रुग्णांच्या हक्कांचे संरक्षण आणि उपचार प्रक्रियेत विश्वास निर्माण करण्यासाठी अधिक जबाबदारीने काम करण्याची गरज असल्याचे अनेक सामाजिक कार्यकर्त्यांचे मत आहे.
सध्या या प्रकरणाची अधिकृत चौकशी सुरू असून, चौकशी अहवालानंतरच नेमके तथ्य स्पष्ट होणार आहेत. जर उपचार प्रक्रियेत निष्काळजीपणा किंवा नियमांचे उल्लंघन झाल्याचे सिद्ध झाले, तर संबंधितांवर प्रशासकीय तसेच कायदेशीर कारवाई होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. या प्रकरणाकडे राज्यभरातील नागरिकांचे लक्ष लागले असून, चौकशीतून सत्य समोर येण्याची सर्वांनाच अपेक्षा आहे.
About the Author
