जिल्हा परिषद सोलापूरच्या शिक्षण व आरोग्य समितीची महत्त्वपूर्ण आढावा बैठक शिक्षण समितीचे सभापती चेतनसिंह केदार सावंत यांच्या अध्यक्षतेखाली पार पडली. या बैठकीत जिल्ह्यातील प्राथमिक शिक्षणाची गुणवत्ता, विद्यार्थ्यांचे आरोग्य, शाळांमधील मूलभूत सुविधा, शिक्षकांची उपस्थिती, विविध शैक्षणिक योजनांची अंमलबजावणी तसेच विद्यार्थ्यांच्या सुरक्षिततेच्या प्रश्नांवर सविस्तर चर्चा करण्यात आली.
बैठकीत प्राथमिक शिक्षणाधिकारी, केंद्रप्रमुख तसेच शिक्षण विभागातील संबंधित अधिकारी उपस्थित होते. ग्रामीण भागातील शाळांमध्ये विद्यार्थ्यांना दर्जेदार शिक्षण मिळावे, शाळांमध्ये आवश्यक सुविधा उपलब्ध व्हाव्यात आणि शिक्षकांनी आपली जबाबदारी प्रभावीपणे पार पाडावी, यासाठी अधिक काटेकोर नियोजन करण्याच्या सूचना यावेळी देण्यात आल्या.
शिक्षणाचा दर्जा सुधारण्यासाठी केवळ पाठ्यपुस्तकातील अभ्यासक्रम पूर्ण करणे पुरेसे नसून विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासावर भर देणे आवश्यक असल्याचे सभापती चेतनसिंह केदार सावंत यांनी स्पष्ट केले. शाळांमध्ये विद्यार्थ्यांना सुरक्षित, स्वच्छ आणि पोषक वातावरण मिळणे ही प्रशासनाची तसेच शिक्षकांची सामूहिक जबाबदारी आहे. त्यामुळे प्रत्येक शाळेतील परिस्थितीचा नियमित आढावा घेऊन आवश्यक त्या उपाययोजना तातडीने कराव्यात, असे निर्देश त्यांनी दिले.
विद्यार्थ्यांच्या उपस्थितीवर विशेष लक्ष
बैठकीत विद्यार्थ्यांच्या नियमित उपस्थितीचा मुद्दाही चर्चेत आला. काही ठिकाणी विद्यार्थी शाळेच्या वेळेत शाळेबाहेर किंवा परिसरात आढळल्यास त्याची कारणे तपासणे आवश्यक असल्याचे सांगण्यात आले. विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक प्रगतीसाठी नियमित उपस्थिती अत्यंत महत्त्वाची असल्याने पालक, शिक्षक आणि शाळा व्यवस्थापनाने समन्वयाने काम करण्याची गरज व्यक्त करण्यात आली.
विशेषतः शाळेच्या वेळेत विद्यार्थी विनाकारण शाळेबाहेर राहू नयेत, यासाठी शिक्षकांनी योग्य दक्षता घ्यावी. विद्यार्थ्यांच्या अनुपस्थितीमागील कारणे समजून घेऊन पालकांशी संपर्क साधावा आणि आवश्यक ते मार्गदर्शन करावे, अशा सूचना बैठकीत देण्यात आल्या.
शिक्षकांनी शाळेच्या वेळेत उपस्थित राहण्याचे निर्देश
शाळेच्या वेळेत शिक्षकांची उपस्थिती हा विद्यार्थ्यांच्या गुणवत्तापूर्ण शिक्षणाशी थेट संबंधित विषय असल्याने यावरही बैठकीत चर्चा झाली. शिक्षकांनी नियोजित वेळेत शाळेत उपस्थित राहून अध्यापनाचे काम प्रभावीपणे पार पाडावे. कोणत्याही कारणाशिवाय शिक्षकांनी शाळेबाहेर जाऊ नये, असे स्पष्ट निर्देश सभापती चेतनसिंह केदार सावंत यांनी दिले.
शाळेतील अध्यापन व्यवस्था सुरळीत ठेवण्यासाठी मुख्याध्यापक आणि केंद्रप्रमुखांनी नियमित निरीक्षण करावे. शिक्षकांच्या उपस्थितीबाबत तसेच शाळेतील शैक्षणिक कामकाजाबाबत कोणत्याही प्रकारची समस्या आढळल्यास वरिष्ठ अधिकाऱ्यांना तत्काळ माहिती द्यावी, असेही सांगण्यात आले.
३९ विद्यार्थ्यांच्या आरोग्य तपासणीचा मुद्दा
बैठकीत विद्यार्थ्यांच्या आरोग्य तपासणीबाबतही महत्त्वाची माहिती देण्यात आली. राष्ट्रीय शिक्षण अभियानांतर्गत शाळानिहाय विद्यार्थ्यांच्या आरोग्याची तपासणी करण्यात येत आहे. या तपासणीदरम्यान काही विद्यार्थ्यांमध्ये हृदयाशी संबंधित समस्या आढळून आल्याची माहिती बैठकीत देण्यात आली.
एकूण ३९ विद्यार्थ्यांची पुढील तपासणी व उपचारासाठी निवड करण्यात आली असून, त्यापैकी २८ विद्यार्थ्यांसाठी मुंबई येथे उपचाराची तयारी करण्यात आली आहे, अशी माहिती देण्यात आली. विद्यार्थ्यांच्या आरोग्याशी संबंधित कोणतीही बाब दुर्लक्षित करू नये. संशयास्पद लक्षणे आढळल्यास विद्यार्थ्यांना तज्ज्ञ डॉक्टरांकडे पाठवून पुढील तपासणी व उपचाराची प्रक्रिया पूर्ण करावी, असे निर्देश देण्यात आले.
शाळांमधील मूलभूत सुविधांचा आढावा
बैठकीत शाळांमधील पायाभूत सुविधांवरही सविस्तर चर्चा झाली. विद्यार्थ्यांना स्वच्छ पिण्याचे पाणी, स्वच्छतागृह, सुरक्षित वर्गखोल्या, आवश्यक शैक्षणिक साहित्य आणि इतर मूलभूत सुविधा उपलब्ध करून देण्यावर भर देण्यात आला.
शाळांमध्ये उपलब्ध असलेल्या सुविधांची नियमित तपासणी करावी. ज्या शाळांमध्ये दुरुस्तीची आवश्यकता आहे, त्या ठिकाणी प्रस्ताव तयार करून संबंधित स्तरावर पाठवावेत. विद्यार्थ्यांना कोणत्याही प्रकारचा त्रास होणार नाही, याची खबरदारी प्रशासनाने घ्यावी, असे निर्देश देण्यात आले.
शाळांमधील स्वच्छता, परिसराची सुरक्षितता आणि विद्यार्थ्यांच्या आरोग्याच्या दृष्टीने आवश्यक उपाययोजना यांचा नियमित आढावा घेण्याचेही आदेश देण्यात आले. विद्यार्थ्यांच्या आरोग्य आणि सुरक्षेला सर्वोच्च प्राधान्य देणे आवश्यक असल्याचे सभापतींनी स्पष्ट केले.
विद्यार्थी शाळेत येताना आणि शाळा सुटल्यानंतर सुरक्षितपणे घरी पोहोचतील, यासाठी शाळा प्रशासनाने आवश्यक काळजी घ्यावी. शाळेच्या परिसरात अनावश्यक गर्दी होणार नाही, याची दक्षता घेण्यासोबतच विद्यार्थ्यांच्या हालचालींवर शिक्षकांनी लक्ष ठेवावे, असे सांगण्यात आले.
शिक्षण विभागाला नियोजनबद्ध कामकाजाच्या सूचना
जिल्ह्यातील सर्व संबंधित अधिकाऱ्यांनी समन्वयाने काम करून शिक्षणाच्या गुणवत्तेत सुधारणा घडवून आणावी. प्रत्येक शाळेतील समस्या स्थानिक पातळीवर समजून घेऊन त्यावर तातडीने उपाययोजना करण्यासाठी अधिकाऱ्यांनी नियमित भेटी द्याव्यात, अशा सूचना देण्यात आल्या.
बैठकीत विद्यार्थ्यांच्या आरोग्य, शिक्षण आणि सुरक्षिततेशी संबंधित विविध बाबींवर सकारात्मक चर्चा झाली. शाळांमधील अडचणी दूर करून विद्यार्थ्यांना अधिक चांगले शैक्षणिक वातावरण देण्यासाठी प्रशासन कटिबद्ध असल्याचे यावेळी स्पष्ट करण्यात आले.
‘विद्यार्थीहित प्रथम’ या भूमिकेतून शिक्षण विभागाने काम करावे. शाळांच्या बैठकीत संबंधित अधिकारी, मुख्याध्यापक आणि कर्मचारी उपस्थित राहून निर्णयांची प्रभावी अंमलबजावणी करावी, असेही निर्देश देण्यात आले.
एकूणच, जिल्हा परिषद सोलापूरच्या शिक्षण व आरोग्य समितीच्या या बैठकीत विद्यार्थ्यांची नियमित उपस्थिती, शिक्षकांची शाळेतील उपस्थिती, आरोग्य तपासणी, मूलभूत सुविधा आणि सुरक्षितता या विषयांना प्राधान्य देण्यात आले. विद्यार्थ्यांच्या सर्वांगीण विकासासाठी शिक्षणासोबतच आरोग्य आणि सुरक्षिततेकडेही तितक्याच गांभीर्याने पाहण्याची गरज असल्याचे सभापती चेतनसिंह केदार सावंत यांनी स्पष्ट केले.
About the Author
