सांगोला : महाराष्ट्र शासनाने बंदी घातलेल्या गुटखा, पानमसाला आणि सुगंधित तंबाखूजन्य पदार्थांची अवैध विक्री सुरू असल्याची माहिती मिळाल्यानंतर अन्न व औषध प्रशासनाने सांगोला शहरात धडक कारवाई करत मोठ्या प्रमाणात प्रतिबंधित माल जप्त केला. या कारवाईत ९ हजार १८३ रुपयांचा तंबाखूजन्य साठा जप्त करण्यात आला असून दोन जणांविरुद्ध सांगोला पोलीस ठाण्यात गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. या कारवाईमुळे शहरातील अवैध तंबाखू विक्रेत्यांमध्ये खळबळ उडाली असून प्रशासनाने सार्वजनिक आरोग्याच्या दृष्टीने कठोर भूमिका घेतल्याचे स्पष्ट झाले आहे.
या प्रकरणी अन्न व औषध प्रशासन, सोलापूर येथील सहायक आयुक्त कार्यालयातील अधिकारी उमेश सुभाष भुसे यांनी सांगोला पोलीस ठाण्यात फिर्याद दाखल केली आहे. त्यांच्या तक्रारीवरून गणेश प्रभाकर सासणे आणि अनिल मस्के या दोघांविरुद्ध भारतीय न्याय संहिता कलम २२३, २७४, २७५ व १२३ तसेच अन्न सुरक्षा व मानके कायदा २००६ मधील विविध तरतुदींनुसार गुन्हा नोंद करण्यात आला आहे.
मिळालेल्या माहितीनुसार, गुरुवारी दुपारी सुमारे १.४५ वाजण्याच्या सुमारास अन्न व औषध प्रशासनाच्या पथकाने सांगोला शहरातील सनगर गल्ली परिसरात असलेल्या ‘गणेश पान शॉप’ या दुकानाची तपासणी केली. गुप्त माहितीच्या आधारे करण्यात आलेल्या या कारवाईदरम्यान दुकानात मोठ्या प्रमाणात प्रतिबंधित तंबाखूजन्य पदार्थ विक्रीसाठी साठवून ठेवण्यात आल्याचे आढळून आले. अधिकाऱ्यांनी तत्काळ दुकानातील संशयित मालाची तपासणी करून तो जप्त केला.
कारवाईदरम्यान विविध नामांकित ब्रँडचे पानमसाला आणि सुगंधित तंबाखू उत्पादने आढळून आली. यामध्ये विमल पानमसाला, आरएमडी पानमसाला, डायरेक्टर पानमसाला, सुपर जेम पानमसाला, व्ही-१ सुगंधित तंबाखू, एम सेंटेन्ड तंबाखू, चैनी खैनी, रत्ना छाप सुगंधित तंबाखू, सुखा मावा तसेच कोणतेही लेबल नसलेली सुगंधित तंबाखू यांचा समावेश होता. या सर्व मालाची एकूण किंमत ९ हजार १८३ रुपये इतकी असल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले.
तपासादरम्यान दुकान चालकाने हा माल सांगोला येथील अनिल मस्के यांच्याकडून खरेदी केल्याची माहिती अधिकाऱ्यांना दिली. त्यानंतर पुरवठा साखळीचीही चौकशी करण्यात आली. या चौकशीत संबंधितांनी शासनाच्या बंदी आदेशाचे उल्लंघन करून आर्थिक लाभासाठी प्रतिबंधित पदार्थांचा साठा केला आणि त्यांची विक्री सुरू ठेवली असल्याचे प्राथमिक तपासात निष्पन्न झाले.
महाराष्ट्र शासनाच्या अन्न सुरक्षा आयुक्तांनी १६ जुलै २०२५ रोजी जारी केलेल्या अधिसूचनेनुसार राज्यात गुटखा, पानमसाला, सुगंधित तंबाखू, मावा आणि तत्सम पदार्थांचे उत्पादन, साठवणूक, वाहतूक, वितरण तसेच विक्री करण्यास स्पष्ट बंदी घालण्यात आली आहे. या पदार्थांमुळे कर्करोगासह अनेक गंभीर आजारांचा धोका वाढत असल्याने सार्वजनिक आरोग्याच्या हितासाठी ही बंदी कायम ठेवण्यात आली आहे. मात्र, शासनाच्या आदेशानंतरही काही विक्रेते आणि पुरवठादार बेकायदेशीर मार्गाने या पदार्थांची विक्री करत असल्याचे वेळोवेळी समोर येत आहे.
अन्न व औषध प्रशासनाच्या अधिकाऱ्यांनी जप्त करण्यात आलेल्या मालाचे नमुने पुढील तपासणीसाठी प्रयोगशाळेकडे पाठविण्याची प्रक्रिया सुरू केली आहे. अहवाल प्राप्त झाल्यानंतर संबंधितांवर आणखी कठोर कारवाई होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. तसेच अशा प्रकारच्या अवैध व्यवसायात सहभागी असलेल्या इतर व्यक्तींचीही चौकशी करण्यात येणार असल्याचे सूत्रांनी सांगितले.
दरम्यान, अन्न व औषध प्रशासनाने नागरिकांनाही आवाहन केले आहे की, बंदी घालण्यात आलेल्या तंबाखूजन्य पदार्थांची विक्री होत असल्याची माहिती आढळल्यास तत्काळ प्रशासनाला कळवावी. सार्वजनिक आरोग्यास धोका निर्माण करणाऱ्या कोणत्याही प्रकारच्या बेकायदेशीर विक्रीविरोधात कठोर कारवाई सुरूच राहणार असल्याचा इशाराही अधिकाऱ्यांनी दिला आहे.
या प्रकरणी सांगोला पोलीस ठाण्यात गुन्हा दाखल करण्यात आला असून पुढील तपास पोलीस उपनिरीक्षक गुरव करीत आहेत. शहरातील इतर पानटपऱ्या, किरकोळ विक्रेते आणि तंबाखूजन्य पदार्थांच्या पुरवठादारांवर प्रशासनाची विशेष नजर असून आगामी काळात आणखी धडक कारवाया होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. प्रशासनाच्या या कारवाईमुळे बंदी असलेल्या तंबाखूजन्य पदार्थांच्या अवैध विक्रीला आळा बसण्यास मदत होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त होत आहे.
About the Author
