प्रवीण शिवपुजे : वाणी चिंचाळे गावातील अवघ्या दोन वर्षांच्या प्रगती शिंदे या चिमुकलीच्या हातावर शस्त्रक्रियेनंतर निर्माण झालेल्या गंभीर परिस्थितीच्या पार्श्वभूमीवर तिच्या कुटुंबीयांनी न्यायासाठी आमरण उपोषण सुरू केले आहे. या उपोषणाला आता संपूर्ण गावाची ताकद मिळाली असून वाणी चिंचाळे गावातील आजी-माजी सरपंचांसह ग्रामस्थांनी कुटुंबीयांची भेट घेत जाहीर पाठिंबा दिला आहे. “प्रगतीला न्याय मिळेपर्यंत अख्खा गाव तुमच्या पाठीशी उभा राहील,” असा विश्वास ग्रामस्थांनी कुटुंबीयांना दिला.
प्रगती शिंदे हिच्या हातावर डॉक्टर धनंजय गावडे, सद्गुरू हॉस्पिटल येथे शस्त्रक्रिया करण्यात आली. कुटुंबीयांच्या म्हणण्यानुसार, शस्त्रक्रियेनंतर तिच्या हाताची हालचाल आणि कार्यक्षमता गंभीरपणे प्रभावित झाली असून हात निकामी झाल्याचा आरोप करण्यात येत आहे. या प्रकरणात योग्य तपास करून प्रगतीला न्याय मिळावा, संबंधितांवर योग्य ती कारवाई व्हावी आणि चिमुकलीच्या भवितव्याचा प्रश्न मार्गी लागावा, या मागणीसाठी कुटुंबीयांनी आमरण उपोषणाचा मार्ग स्वीकारला आहे.
उपोषण सुरू झाल्यानंतर वाणी चिंचाळे गावातील चिदानंद स्वामी सर, माजी सरपंच लक्ष्मण निळे, माजी सरपंच बाबुराव सोपे, माजी सरपंच दादासाहेब गुन्हे, माजी सरपंच अजय गढेरे पुरोगामी युवक संघटना अजय गडहिंरे, दलित पूर्व मी युवक संघटना अध्यक्ष ,पुरोगामी युवक संघटना,आमदार डॉक्टर बाबासाहेब देशमुख पुरोगामी युवक संघटना वाणीचिंचळे पदाधिकारी आणि ग्रामस्थांनी उपोषणस्थळी भेट देऊन कुटुंबीयांशी संवाद साधला. प्रगतीच्या कुटुंबीयांची व्यथा ऐकून घेतल्यानंतर ग्रामस्थांनी त्यांना धीर दिला. “तुम्ही एकटे नाही. अख्खा गाव तुमच्या पाठीशी आहे. प्रगतीला न्याय मिळवून देण्यासाठी आवश्यक ते सर्व प्रयत्न करू,” अशी ग्वाही यावेळी देण्यात आली.
या घटनेमुळे गावामध्येही तीव्र भावना निर्माण झाल्या आहेत. एका दोन वर्षांच्या चिमुकलीच्या न्यायासाठी संपूर्ण गाव एकत्र उभे राहिल्याचे चित्र सध्या पाहायला मिळत आहे. स्वर्गीय आबासाहेबांच्या विचारांनी आणि सामाजिक बांधिलकीच्या संस्कारांनी वसलेले वाणी चिंचाळे गाव संकटाच्या काळात एकत्र येते, हे पुन्हा एकदा या घटनेतून स्पष्ट झाले आहे. एका चिमुकलीच्या हक्कासाठी गावातील राजकीय मतभेद बाजूला ठेवून सर्वजण एकत्र आले आहेत.
उपोषणस्थळी भेटीदरम्यान माजी सरपंच चिदानंद स्वामी यांनी आमदार डॉ. बाबासाहेब देशमुख यांच्याशी व्हिडिओ कॉलद्वारे संपर्क साधला. यावेळी त्यांनी प्रगतीच्या प्रकरणाची संपूर्ण परिस्थिती आणि कुटुंबीयांच्या मागण्या आमदारांच्या निदर्शनास आणून दिल्या. प्रगतीच्या कुटुंबीयांना न्याय मिळणे आवश्यक असल्याचे सांगत या प्रकरणाकडे गांभीर्याने लक्ष देण्याची मागणी करण्यात आली.
यावेळी आमदार डॉ. बाबासाहेब देशमुख यांनी आपण सरकारी कामानिमित्त बाहेर असल्याचे सांगितले. सांगोल्यात परतल्यानंतर तात्काळ प्रगतीच्या कुटुंबीयांची भेट घेऊन संपूर्ण परिस्थिती जाणून घेण्याचे आश्वासन त्यांनी दिल्याचे यावेळी सांगण्यात आले. त्यामुळे कुटुंबीयांना काहीसा दिलासा मिळाला असून लोकप्रतिनिधी या प्रकरणात लक्ष घालतील, अशी अपेक्षा ग्रामस्थांनी व्यक्त केली.
दरम्यान, उपोषण सुरू झाल्यापासून तहसीलदारांनी उपोषणस्थळी भेट दिली नसल्याने ग्रामस्थांमध्ये नाराजी होती. प्रशासनाने या संवेदनशील प्रकरणाची दखल घेऊन उपोषणकर्त्या कुटुंबीयांशी संवाद साधावा, अशी मागणी ग्रामस्थांनी केली. आजी-माजी सरपंच आणि ग्रामस्थांनी याबाबत लोकप्रतिनिधींच्या माध्यमातून तहसीलदारांकडे आपली नाराजी व्यक्त केली.
यानंतर ग्रामस्थांच्या पाठपुराव्याला यश आले. आजी-माजी सरपंच तसेच माजी सरपंच चिदानंद स्वामी यांच्याशी चर्चा झाल्यानंतर तहसीलदारांनी तात्काळ उपोषणस्थळी भेट दिली. त्यांनी प्रगतीच्या कुटुंबीयांशी चर्चा करून त्यांच्या मागण्या जाणून घेतल्या. कुटुंबीयांची बाजू समजून घेत प्रशासनाच्या माध्यमातून आवश्यक त्या कार्यवाहीबाबत चर्चा करण्यात आली.
तहसीलदार उपोषणस्थळी पोहोचल्याने ग्रामस्थांनी समाधान व्यक्त केले. गेल्या काही दिवसांपासून सुरू असलेल्या उपोषणाची प्रशासनाने दखल घेतल्याचे यामुळे दिसून आले. मात्र, केवळ भेट आणि चर्चा न करता प्रगतीला प्रत्यक्ष न्याय मिळेपर्यंत प्रशासनाने या प्रकरणाचा पाठपुरावा करावा, अशी अपेक्षा ग्रामस्थांनी व्यक्त केली.
या संपूर्ण घटनाक्रमातून वाणी चिंचाळे गावाची एकजूट पुन्हा एकदा समोर आली आहे. एका गरीब किंवा सामान्य कुटुंबाच्या प्रश्नाकडे दुर्लक्ष होऊ नये आणि एका चिमुरडीचे आयुष्य उद्ध्वस्त होऊ नये, यासाठी गावातील सर्व घटक एकत्र आले आहेत. ग्रामस्थांच्या या भूमिकेमुळे प्रगतीच्या कुटुंबीयांना मोठा नैतिक आधार मिळाला आहे.
माजी सरपंच चिदानंद स्वामी यांनी यावेळी स्पष्ट शब्दांत सांगितले की, “दोन वर्षांच्या प्रगतीला न्याय मिळालाच पाहिजे. तिच्या न्यायासाठी वाणी चिंचाळे गावातील प्रत्येक व्यक्ती कुटुंबीयांच्या पाठीशी उभी राहील. न्याय मिळवण्यासाठी गावाच्या वतीने आवश्यक ते सर्व प्रयत्न केले जातील.”
प्रगतीच्या कुटुंबीयांचा लढा आता केवळ एका कुटुंबापुरता राहिलेला नसून गावाच्या एकजुटीचा प्रश्न बनला आहे. प्रशासन, लोकप्रतिनिधी आणि संबंधित यंत्रणांनी या प्रकरणाची गांभीर्याने दखल घेऊन वस्तुस्थिती समोर आणावी, दोष कोणाचा आहे याची निष्पक्ष चौकशी करावी आणि प्रगतीच्या भवितव्यासाठी आवश्यक मदत उपलब्ध करून द्यावी, अशी मागणी ग्रामस्थांकडून होत आहे.
स्वर्गीय आबासाहेबांच्या विचारांचा वारसा जपणाऱ्या वाणी चिंचाळे गावाने एका चिमुरडीच्या न्यायासाठी दाखवलेली एकजूट सांगोला तालुक्यासाठीही आदर्श ठरत आहे. “गाव एकवटले तर न्यायाचा आवाज अधिक बुलंद होतो,” याचा प्रत्यय या आंदोलनातून येत असून, आता प्रशासन आणि लोकप्रतिनिधी प्रगतीच्या प्रश्नावर कोणती ठोस भूमिका घेतात, याकडे संपूर्ण गावाचे लक्ष लागले आहे.
