पुणे: राज्यातील ऊर्जा क्षेत्रातील सुरक्षितता, कार्यक्षमता आणि तांत्रिक मजबुती यांचा सखोल आढावा घेण्यासाठी राज्याचे मंत्री आकाश फुंडकर यांनी टाटा पॉवरच्या महत्त्वाच्या प्रकल्पाला भेट देत अधिकाऱ्यांची चांगलीच झाडाझडती घेतली. या भेटीदरम्यान त्यांनी केवळ औपचारिक पाहणी न करता सायबर सुरक्षेपासून ते उत्पादन व्यवस्थापन, ग्रीड स्थिरता आणि भविष्यातील तांत्रिक आव्हानांपर्यंत प्रत्येक मुद्द्यावर ‘अन्-कट’ चर्चा केली.
ही भेट राज्याच्या ऊर्जा धोरणाच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे, कारण वाढत्या डिजिटलायझेशनमुळे वीज उत्पादन आणि वितरण प्रणाली अधिकाधिक सायबर हल्ल्यांच्या धोक्यात येत आहे. त्यामुळे या क्षेत्रातील सुरक्षा यंत्रणा किती सक्षम आहेत, याचा प्रत्यक्ष आढावा घेण्यासाठी ही पाहणी करण्यात आली.
सायबर सुरक्षेवर विशेष भर
पाहणीदरम्यान मंत्री आकाश फुंडकर यांनी सर्वात आधी टाटा पॉवरच्या सायबर सिक्युरिटी ऑपरेशन्स सेंटरची माहिती घेतली. त्यांनी अधिकाऱ्यांना थेट प्रश्न विचारत, “ग्रिड कंट्रोल सिस्टीमवर संभाव्य हल्ल्याची पूर्वसूचना किती वेळात मिळते रॅन्समवेअर अटॅक झाल्यास बॅकअप सिस्टम किती सक्षम आहे असे तांत्रिक प्रश्न विचारले.
अधिकाऱ्यांनी यावेळी कंपनीकडे मॉनिटरिंग सिस्टीम, AI आधारित थ्रेट डिटेक्शन आणि रिअल-टाइम अलर्टिंग यंत्रणा असल्याचे सांगितले. मात्र मंत्री यांनी केवळ कागदावरील माहितीवर न थांबता प्रत्यक्ष डेमो मागवून संपूर्ण प्रणाली कशी कार्य करते याची तपासणी केली.
ऊर्जा उत्पादन आणि ग्रिड व्यवस्थापनाचा आढावा
टाटा पॉवरच्या उत्पादन युनिट्समध्ये वीज निर्मिती कशी होते, त्यात कोळसा, गॅस आणि नवीकरणीय ऊर्जा स्रोतांचा किती वाटा आहे यावरही सविस्तर चर्चा झाली. राज्यातील वाढती वीज मागणी आणि भविष्यातील औद्योगिक विस्तार लक्षात घेता ग्रिड स्थिरता हा मोठा मुद्दा असल्याचे मंत्री यांनी स्पष्ट केले.
त्यांनी अधिकाऱ्यांना विचारले की, “लोड शेडिंग टाळण्यासाठी तुमच्याकडे कोणती प्रेडिक्टिव्ह सिस्टीम आहे?” तसेच नवीकरणीय ऊर्जेच्या अनिश्चिततेमुळे निर्माण होणाऱ्या अस्थिरतेवर कोणते उपाय आहेत, याचाही सखोल आढावा घेतला.
अधिकाऱ्यांनी स्मार्ट ग्रिड टेक्नॉलॉजी, बॅटरी स्टोरेज सिस्टीम आणि AI-आधारित लोड मॅनेजमेंट याबाबत माहिती दिली.
तांत्रिक आव्हानांवर थेट संवाद
या भेटीत केवळ प्रशासकीय आढावा न घेता तांत्रिक पातळीवरही चर्चा झाली. मंत्री आकाश फुंडकर यांनी अभियंते आणि तंत्रज्ञांशी थेट संवाद साधत त्यांच्या समस्या जाणून घेतल्या.
अनेक अभियंत्यांनी जुन्या इन्फ्रास्ट्रक्चरचे आधुनिकीकरण, ट्रान्समिशन लॉस कमी करणे आणि रिअल-टाइम डेटा प्रोसेसिंग सुधारण्याची गरज यावर भर दिला. काही तज्ञांनी नवीन AI टूल्सच्या अंमलबजावणीत येणाऱ्या अडचणीही मांडल्या.
मंत्र्यांनी या सर्व मुद्द्यांची नोंद घेत, राज्य सरकार ऊर्जा क्षेत्रातील तांत्रिक अपग्रेडसाठी पूर्ण सहकार्य करेल असे आश्वासन दिले.
स्वच्छ ऊर्जा आणि भविष्यातील दिशा
पाहणीदरम्यान नवीकरणीय ऊर्जा प्रकल्पांवर विशेष लक्ष केंद्रित करण्यात आले. सौर आणि वाऱ्याच्या ऊर्जेचा वाढता वापर, तसेच त्याचे ग्रीडमध्ये एकत्रीकरण याबाबत सविस्तर चर्चा झाली.
मंत्री यांनी स्पष्ट केले की, भविष्यातील ऊर्जा धोरण हे केवळ उत्पादन वाढवण्यावर नाही तर टिकाऊ आणि सुरक्षित ऊर्जा व्यवस्थेवर आधारित असेल. त्यांनी टाटा पॉवरला अधिक हरित ऊर्जा प्रकल्पांमध्ये गुंतवणूक वाढवण्याचे आवाहन केले.
सुरक्षा आणि आपत्कालीन व्यवस्थापन
औद्योगिक प्लांट्समध्ये आपत्कालीन परिस्थिती हाताळण्यासाठी असलेल्या यंत्रणांचा देखील आढावा घेण्यात आला. आग, तांत्रिक बिघाड किंवा सायबर हल्ला झाल्यास प्रतिसाद देण्याची तयारी किती आहे, याची चाचपणी करण्यात आली.
अधिकाऱ्यांनी मॉक ड्रिल्स, रिअल-टाइम सिम्युलेशन आणि आपत्कालीन कमांड सेंटर याबाबत माहिती दिली. मंत्री यांनी या प्रक्रियेत नियमित सुधारणा आणि कर्मचाऱ्यांचे प्रशिक्षण अनिवार्य असल्याचे सांगितले.
औद्योगिक सहकार्यावर भर
या भेटीचा शेवट औद्योगिक सहकार्य वाढवण्याच्या चर्चेने झाला. राज्य सरकार आणि खासगी ऊर्जा कंपन्यांमध्ये समन्वय वाढवून वीज पुरवठा अधिक स्थिर आणि सुरक्षित करण्यावर भर देण्यात आला.
मंत्री आकाश फुंडकर यांनी स्पष्ट केले की, “ऊर्जा क्षेत्र हे राज्याच्या विकासाचे इंजिन आहे. त्यामुळे तंत्रज्ञान, सुरक्षा आणि व्यवस्थापन या तिन्ही आघाड्यांवर कोणतीही तडजोड केली जाणार नाही.”
निष्कर्ष
टाटा पॉवरच्या या भेटीमुळे ऊर्जा क्षेत्रातील सध्याची स्थिती आणि भविष्यातील आव्हाने यावर प्रकाश पडला आहे. सायबर सुरक्षा, नवीकरणीय ऊर्जा, स्मार्ट ग्रिड आणि तांत्रिक सुधारणा या सर्व बाबींवर झालेली सखोल चर्चा ही राज्याच्या ऊर्जा धोरणासाठी महत्त्वाची ठरणार आहे.
या भेटीमुळे सरकार आणि उद्योग क्षेत्रातील संवाद अधिक मजबूत होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
